BelediyeDeniz.Com
  • Anasayfa
  • RSS
  • İletişim
  • Site Haritası

Avrupa’da “Türk Kirazı” Denilen Kirazlar Uluborlu’da Yetiştiriliyor

24 Temmuz 2018

BelediyeDeniz ekibi, yaz lezzetlerinden kirazın peşinde. Ekibimiz bu hafta Türkiye'de yetişen ve lezzetiyle dünyanın dört bir yanına satılan Uluborlu kirazını takip etti.


Isparta'nın verimli topraklarına sahip Uluborlu, kirazıyla tanınıyor. Ancak burası meyve cenneti bir ilçe. Uluborlu Ovası'nda aklınıza gelen her meyve yetişiyor. Tabii bu ovadan çıkan iki meyve lezzetiyle daha meşhur olmuş: Elma ve kiraz. Tüm yazımızda meyve sebzeden bahsetmeyeceğiz, biraz da Uluborlu'nun bereketli topraklarının tarihine oradan gezilip görülecek yerlerine, en son da mutfağına uğrayacağız.

Tarihte Uluborlu

Uluborlu, Isparta'ya bağlı il şehir merkezine 65 km uzaklıkta bir ilçe. İlçe tarih boyunca onlarca uygarlığın etkisinde kalmış. Hititlerden, Friglere, Lidyalılara, Perslere ve Romalılara, Bizansa, Selçuklulara ve Osmanlıya ev olmuş. Onlarca medeniyet bu bereketli toprakları kendine uzun yıllar ya yurt etmiş ya yurt etmek istemiş. Bu yüzden tarih boyunca bölgeye farklı isimler verilmiş. Hitit metinlerinde Pitaşşa diye anılırken, Romalılar Sozopolis demiş. 1074 yılında Selçuklu komutanı Süleyman Şah bölgeye ayak basmış. O günden sonra Türklerin egemenliğine giren bu bereketli topraklar; Borgulu, Burgulu, Borulu, Uluborlu ismiyle anılmaya başlamış.

Peki, neden bu kadar kıymetli?

Uluborlu tarih boyunca sadece ovası ve bereketli toprağı için tercih edilmiyor. Aynı zamanda kral yolunun ve ticaret aksının da geçiş noktası, bir nevi dönemin cazibe merkeziydi.

Nasıl Uluborlu oldu?

Borlu kelimesinin anlamı, bağlık, bahçelik bölge anlamına geliyor. Uluborlu da büyük bağlık, meyvelik diye adlandırılmış. Adını hakkını tarih boyunca verebilen bir şehir diyebiliriz.

Uluborlu'da Neresi Gezilir?

Onlarca medeniyete ev sahibi yapmış bu topraklarda gezebileceğiniz yerlerin çok fazla olduğunu düşünebilirsiniz ama sandığınız gibi olmamış. Günümüze ulaşan eserler kısıtlı ve şöyle:

Uluborlu Kalesi

Uluborlu ilçesinde Kapıdağı'nın yamacında bin 200 metre yükseklikte bir kale. Çevresi kayalıklar ile çevrili kalenin kitabesi bulunmadığından kim tarafından ne zaman yapıldığı tam olarak bilinmiyor. Ama tahminlere göre milattan önce 4 yüzyılda Frigler döneminde yapıldığı üzerine. Daha sonrasında ise Selçuklu ve Hamitoğulları Beyliği zamanında onarılıp kullanılmış. Yani kale içinde Selçuklu ve Hamitoğlu Beyliğine ait birçok yapıyı görebilirsiniz. Ayrıca kalenin içinde Roma, Bizans ve Osmanlı Dönemine ait pek çok tarihi kalıntı da bulunuyor.

Alaaddin Camii

Uluborlu ilçe merkezinde ve Ulu Camii olarak da bilinir. 1231 yılında Sultan Alaaddin Keykubat tarafından yaptırılmış. Caminin yapıldığı dönemde Uluborlu, Hamitoğlu Beyliğinin başkentiymiş. Köklü bir geçmişe sahip Alaaddin Camii Anadolu bölgesinin sağlam ve hala kullanılan en eski tarihi yapısı.

Apollonia Antik Kenti

Milattan Önce 312-280 yıllarında Seleukos Döneminde kurulan Antik Kent, ilçenin altında kalmış. Bu antik kent Roma ve Bizans Döneminde kullanılmış ve Uluborlu, antik kent üzerinde yükselmiş. Şehrin içinden şehir doğduğundan antik kentten günümüze çok az kalıntı bulabiliyorsunuz.
Kiraz severlere küçük bir dip not: Napolyon diye tabir ettiğimiz kirazın asıl adı Apollon cinsi kiraz ve isminin nereden geldiğini merak ediyorsanız, tam da buradan. Uluborlu'dan ve ismini de Uluborlu'nun üzerinde yükseldiği antik şehir Apollonia'dan alıyor. Ama yüzyılların Apollon kirazının nasıl Napolyon olduğu bilgisi ise bizlerde mevcut değil.

Cirimbolu Köprüsü

Cirimbolu Köprüsü, aslında çift kemerli bir su kemeriymiş ama köprü olarak kullanılıyor. Osmanlı mimarisinin ilçedeki en önemli eser ve günüme sağlam olarak ulaşan tarihi bir değer.

Güneş Saati

Önemli eserlerden bir tanesi ile devam edelim. ‘Uluborlu'dan günümüze fazla eser ulaşmadı' demiştik ama kalanlar tam anlamıyla ‘az ama öz' eserler. Çünkü Cirimbolu Su kemeri yakın geçmişimizden gelirken, Cumhuriyet Meydanındaki Güneş Saati, günümüze ulaşan nadir bir bulunan bir eser. Antik dönemden ülkemizde günümüze ulaşabilen sayılı güneş saatlerinden biri olan Güneş Saatini Cumhuriyet Meydanında ziyaret etmenizi öneririz.

Uluborlu Müzesi

Müze, Uluborlu ilçe merkezinde Güreşyeri Mahallesi'nde bulunur. Müzenin binci katında Uluborlu yöresine özgü demir sanatları, mutfak eşyaları, kadın ve erkek giyimleri, aksesuarları ve hamam eşyaları gibi objeler sergileniyor. Müzenin alt katında ise çini eşyalar, seramik kaplar, müzik gereçleri, gibi objeler bulunuyor. Müze girişinde ve bahçesinde Roma Dönemine ait mezar stelleri, sunaklar, lahitler ve taş eserleri göreceksiniz.

Uluborlu'da ne yenir?

Banak

Uygun bir mevsimde gitti iseniz, elbette bolca kiraz yemelisiniz. Yemek olarak ise Uluborlu'nun yöresel yemeği Banak'ı tadabilirsiniz. Uluborlu denince akla gelen ilk, belki de tek yemek banaktır. Banak bir et yemeği ve etin en sağlıklı yöntemle yani haşlanarak pişirilmesinden ibaret. Tercihan üzerine karabiber ekleniyor. Pide lokmalık parçalara kesilerek, yayvan bir tabağa tek kat olarak dizilir. Yeterli miktarda suyu ile birlikte, etler bunun üzerine dökülüp dağıtılır.

Borlu Böreği (Kuyruğu Sulu)

Genel anlamda börek,buğday unundan yapılmış hamurun ,içine harç adı verilen muhtelif malzeme konulup saçta, fırında veya yağda kızartılarak pişirilmesiyle hazırlanan bir yiyecek grubunun adıdır. Gündelik bir yemek değildir,çünkü hazırlanması diğer yemeklere göre daha fazla zaman, emek ve masraf gerektirir. Ülkemizde hemen her yöreye özgü börek çeşitleri bulunur. Uluborlu'nun kuyruğu sulu böreği ise saçta pişirilen bir börek türüdür.

Kiraz Turizmi

Uluborlu'da meyvecilik, tarım ve hayvancılık geçim kalemleridir. Bu ilçe için kiraz ciddi bir geçim kaynağıdır. Üretilen kiraz Avrupa'nın tamamına ihraç ediliyor, Rusya, son dönemde Uzak Doğu'ya ihraç denemeleri yapılıyor. 33 ülkeye Uluborlu'dan kiraz gidiyor. Avrupa'da "Türk kirazı" olarak bilinen bu çeşit, patentli bir kirazdır. "0900 ziraat" diye resmi tescil ismidir.
Uluborlu'da haziran ayının son haftasında kiraz hasadı başlar. Bu dönemde kent nüfusuna, geçici tarım işçileri ve Uluborlu Kiraz Festivali ile birlikte yapılan, tarihi 500 yılı geçkin yağlı güreşleri izlemeye gelen turistler de eklenir ve ilçe hareketlenir. Kalabalık seviyorsanız, Uluborlu'yu hasat dönemi gezin.
İlkbaharla birlikte çiçeklenmeye başlayan binlerce dekar kiraz bahçesi, Nisan ayının sonuna doğru beyaz çiçekleriyle tüm ovayı kaplıyor. Yani nisan sonunda Uluborlu'ya giderseniz ova boyunca uzanan çiçek açmış kiraz ağaçlarının oluşturduğu güzelliğe şahit olabilirsiniz. Ta Japonya'dan misafirlerin haberdar olup kiraz çiçeklerinin peşine düştüğünü de belirtelim

Yeniliklerden haberdar olabilmek için mail adresinizi giriniz.